dit is mijn visie…

Rob Pietersen
Trouw 11-06-2008

Het ontslag van islamdocent Bahauddin Budak van Hogeschool InHolland heeft veel boze reacties van moslims opgeleverd. „Imams worden monddood gemaakt.”
Theoloog Bahauddin Budak zit sinds begin vorige week „met wederzijds goedvinden thuis”. Aanleiding voor het ontslag is het advies van de Turks-Nederlandse imam Budak aan een verkrachte vrouw op de website van de Nederlandse Islamitische Omroep (NIO). Budak gaf, volgens Hogeschool InHolland, in zijn antwoord aan de door haar neef verkrachte jonge vrouw, het slachtoffer grotendeels de schuld.
De hogeschool distantieerde zich van de ’ontoelaatbare’ uitlatingen.
„We zijn bezig met de ontbindingsprocedure”, zegt Cor de Raadt, directeur van InHolland in Amsterdam. „Er zijn nog openingen. Maar dan moet hij beginnen met afstand te nemen van zijn uitspraken.”
De imam lijkt dat niet van plan. Hij staat nog steeds achter zijn bekritiseerde advies aan het meisje en weigert daar ook maar iets van in te trekken. „Ik heb het meisje niet beschuldigd. Ik zeg heel duidelijk dat ze niet nog een keer gestraft moet worden voor iets waaraan zij onschuldig is. Maar ik begrijp dat haar leven in gevaar zou komen als ze de problemen zou openbaren. Werd er niet een paar maanden geleden iemand doodgeschoten onder het mom van eerwraak?”
Zijn advies kwam er kort gezegd op neer dat het verkrachte meisje via een vertrouwenspersoon het onderwerp thuis heel voorzichtig ter sprake zou kunnen brengen. Om zo de dreiging van eergerelateerd geweld door de schaamte, verstoting door familie of uithuwen weg te nemen. Die omslachtige, voorzichtige weg zou dan uiteindelijk misschien toch kunnen leiden tot aangifte bij de politie.
Verkrachting is een zwaar misdrijf en daarom had Budak erop moeten aandringen sowieso aangifte te doen, oordeelde de directie van InHolland. Zijn advies is niet volgens de Nederlandse rechtsorde en past niet in de Nederlandse cultuur, werd gezegd. „Wij zijn ons in hoge mate bewust van de gevoeligheid van de onderwerpen die imams moeten aansnijden. Dat ze soms moeten balanceren”, zegt De Raadt. „Maar wij vinden dat de heer Budak de professionaliteit van onze organisatie ter discussie stelt. Dat doet hij dan misschien als privépersoon, maar daar willen wij niets te maken mee hebben.”
De Raadt erkent dat hij wist dat Budak voor de site schreef. „Maar we wisten niet dat het zó ging. Wij waren het niet eens met de aard van zijn boodschap, en al helemaal niet met de manier waarop. Zulke delicate onderwerpen hoor je niet op een website, te behandelen.”
Maar websites zijn juist vaak de plek waar jonge moslims en moslima’s anoniem om raad kunnen vragen. Fatma Katirci heeft maar weinig begrip voor de actie van InHolland en deed een oproep aan haar medestudenten de schooldirectie te bestoken met protestmails.
„Budak is verkeerd begrepen. Als moslimvrouw kan ik volledig achter zijn advies staan. Een beter advies voor een 17-jarig meisje van Turkse afkomst, met haar sociale en culturele achtergrond kan ik niet bedenken”, reageert Nuray Basalan. „Wat zou InHollands reactie zijn geweest als dit meisje vervolgens was verstoten, met dwang was uitgehuwd aan haar neef, of was vermoord?”
„Imams worden monddood gemaakt”, zegt Yusuf Altuntas, directeur van de Turkse moskeeorganisatie Milli Görüs. Religieuze leiders als Budak moeten binnen de gemeenschap taboes als eerwraak, huiselijk geweld en homohaat aankaarten. Tradities als de schaamtecultuur en groepsdruk moeten worden doorbroken, zegt hij. „Als er niemand meer durft op te staan, als ze zich terugtrekken uit het debat, kunnen we de dogma’s nooit doorbreken. Imams die balanceren op de dunne scheidslijn tussen het Nederlands recht, religie, cultuur en traditie, zeggen wel eens iets fout of minder subtiel. Budak heeft niet alles even subtiel omschreven, maar hij is geen boeman.”